Uống thuốc lao phổi có được uống rượu không?

Cập nhật lần cuối: 16:50 9/7/2026

Uống thuốc lao phổi có được uống rượu không? Đây là vấn đề quan trọng người bệnh cần lưu ý, bởi rượu bia có thể làm giảm hiệu quả thuốc và gây tổn thương gan nghiêm trọng. Bài viết này Phòng khám Lao phổi BS.CKII. Nguyễn Văn Tẩn hướng dẫn cách kiêng cồn đúng cách, đồng thời cung cấp chế độ dinh dưỡng và bổ sung khoáng chất giúp hỗ trợ điều trị và nâng cao sức khỏe người bệnh.

Uống thuốc lao phổi có được uống rượu không?

Người đang điều trị bệnh lao phổi tuyệt đối không nên uống rượu, bia hoặc bất kỳ đồ uống có cồn nào. Theo Trung tâm Dự phòng và Kiểm soát Bệnh tật Hoa Kỳ (CDC), việc uống rượu trong khi dùng thuốc điều trị lao có thể gây tổn thương gan nghiêm trọng vì cả thuốc lao và cồn đều được chuyển hóa qua gan, làm tăng độc tính và nguy cơ viêm gan do thuốc.

Kết quả nghiên cứu được công bố trên National Library of Medicine cho thấy trong 407 người bệnh lao cho thấy:

• 253 người, tương đương 62,2%, có uống rượu trong thời gian điều trị.
• 367 người, tương đương 90,2%, từng gặp ít nhất một tác dụng phụ.
• Tỷ lệ gặp tác dụng phụ giữa nhóm uống rượu và nhóm kiêng rượu không có sự khác biệt rõ rệt.

Đáng chú ý, nhóm người bệnh có uống rượu trong thời gian điều trị lại ghi nhận kết quả điều trị kém hơn so với nhóm kiêng rượu.

Vì vậy, người bệnh nên kiêng hoàn toàn rượu, bia và các đồ uống có cồn trong suốt quá trình dùng thuốc. Bên cạnh nguy cơ ảnh hưởng đến gan, việc kết hợp rượu với thuốc lao còn có thể khiến một số tác dụng phụ trở nên khó kiểm soát hơn.

Các tác dụng phụ nguy hiểm khi kết hợp rượu với thuốc lao phổi

Khi kết hợp rượu với thuốc điều trị lao phổi, đặc biệt là các thuốc có độc tính cao như isoniazid và rifampicin, có thể gây ra nhiều tác dụng phụ nguy hiểm như sau:

• Tăng độc tính của thuốc trên gan: Rượu làm ức chế quá trình chuyển hóa thuốc qua gan, làm tăng nguy cơ viêm gan, tổn thương gan nặng, thậm chí suy gan cấp. Các thuốc như isoniazid (INH) và rifampicin khi kết hợp với rượu sẽ gây ra tình trạng tổn thương gan trầm trọng hơn, biểu hiện qua triệu chứng chán ăn, mệt mỏi, buồn nôn, vàng da, và đau bụng.
• Viêm gan do thuốc: Người dùng rượu trong thời gian dùng thuốc lao có khả năng cao mắc viêm gan do thuốc, đặc biệt là ở những người có tiền sử uống rượu nhiều hoặc tổn thương gan trước đó.
• Tăng nguy cơ viêm dây thần kinh ngoại biên: Rượu, khi kết hợp với thuốc lao như isoniazid, làm tăng nguy cơ viêm dây thần kinh ngoại biên, dẫn đến cảm giác ngứa, tê, mất cảm giác tại các chi.
• Tác động tiêu hóa: Buồn nôn, nôn, đau bụng, tiêu chảy có thể trở nên nặng hơn khi kết hợp rượu với thuốc lao, làm giảm chất lượng điều trị và gây khó chịu cho bệnh nhân.
• Các vấn đề về hệ thần kinh và hệ miễn dịch: Rượu ảnh hưởng tiêu cực đến hệ thần kinh và khả năng miễn dịch, làm tăng khả năng mắc các biến chứng, nhiễm trùng thứ phát, hoặc làm quá trình hồi phục chậm lại.

Chế độ ăn giúp hỗ trợ gan khi đang uống thuốc lao

Khi phải kiêng rượu bia trong thời gian uống thuốc lao, người bệnh nên duy trì chế độ ăn giúp cơ thể đủ năng lượng, hỗ trợ gan chuyển hóa thuốc và giảm mệt mỏi trong quá trình điều trị. Khẩu phần ăn cần được điều chỉnh theo thể trạng và chỉ số BMI: Nếu người bệnh bị gầy, nên tăng lượng thức ăn để duy trì BMI (Chỉ số khối cơ thể, được dùng để đánh giá tình trạng cân nặng so với chiều cao) trên 18,5. Với người có cân nặng bình thường, cần giữ chế độ ăn đều đặn, cân đối và tránh bỏ bữa khi đang dùng thuốc. 

Bữa ăn nên đảm bảo đầy đủ 4 nhóm dinh dưỡng:

• Bổ sung thịt nạc, cá, trứng và đậu để cung cấp protein 
• Khoáng chất và vitamin: rau củ, trái cây, các loại hạt
• Đường tự nhiên: từ trái cây để hỗ trợ thải độc gan
• Chất béo lành mạnh: dầu thực vật, cá béo

Đồng thời, người bệnh cần hạn chế hoặc tránh hoàn toàn:

• Hạn chế đồ ăn nhanh và thực phẩm đóng gói
• Thức ăn chiên rán nhiều dầu mỡ
• Tránh rượu, bia và các loại đồ uống kích thích
• Thực phẩm quá cay nóng
• Hạn chế tinh bột tinh chế và đồ uống ngọt

Thực hiện chế độ ăn đúng cách không chỉ giúp cơ thể hấp thu dưỡng chất tốt hơn mà còn giảm gánh nặng cho gan, hạn chế tác dụng phụ của thuốc và nâng cao hiệu quả điều trị lao phổi.

Tìm hiểu thêm về chế độ dinh dưỡng cho người bệnh lao phổi ăn gì để mau chóng hồi phục

Người bệnh lao nên bổ sung khoáng chất gì?

Để hỗ trợ quá trình điều trị lao, việc bổ sung khoáng chất và vitamin là rất quan trọng:

Kẽm: Có nhiều trong đậu hà lan, hải sản, thịt lợn nạc, lòng đỏ trứng… giúp tăng cường hệ miễn dịch.

Sắt: Thịt bò, gan, trứng gà là nguồn sắt dồi dào, giúp cải thiện sức khỏe máu và tăng sức đề kháng.

Vitamin A, C, E, K: Có nhiều trong thịt, cá biển, đậu, chuối, khoai tây… hỗ trợ chức năng miễn dịch và sức khỏe tổng thể.

Lưu ý cần tránh:

• Thực phẩm cay nóng hoặc dễ kích thích như ớt, gừng, bột hạt cải.
• Thuốc lá, cà phê đặc, trà đặc và các chất kích thích khác.
• Bia, rượu: như đã đề cập trong phần trên, việc uống rượu khi đang điều trị lao có thể làm giảm hiệu quả thuốc và tổn hại gan.

Tóm lại, uống thuốc lao phổi có được uống rượu không là điều người bệnh cần tuyệt đối lưu ý để bảo vệ gan và nâng cao hiệu quả điều trị. Theo Phòng khám Lao phổi BS.CKII. Nguyễn Văn Tẩn, tuân thủ nghiêm ngặt hướng dẫn điều trị kết hợp chế độ dinh dưỡng hợp lý sẽ giúp người bệnh hồi phục nhanh và an toàn.

Tham khảo: 

• https://www.cdc.gov/tb/treatment/active-tuberculosis-disease.html
• https://hospitals.aku.edu/nairobi/AboutUs/News/Pages/alcohol-and-medication.aspx
• https://www.health.nsw.gov.au/Infectious/tuberculosis/Pages/tb-meds.aspx
• https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8324013/

Tìm hiểu thêm:

• Bị lao phổi có nên chơi thể thao hay không?
• Đang điều trị lao phổi có hút thuốc lá được không?
• Thức khuya có bị lao phổi không?

MIỄN TRỪ TRÁCH NHIỆM

Thông tin này chỉ có tính tham khảo, không dùng để thay thế ý kiến tham vấn của chuyên viên Y tế. Bệnh nhân phải được bác sĩ thăm khám, chẩn đoán và điều trị y tế chuyên môn. Bác sĩ CKII Nguyễn Văn Tẩn: 0916 93 63 53 - 0913 80 50 82